Sirküler

21.06.2006 tarihli ve 26205 say�l� Resmi Gazete�de yay�mlanarak y�r�rl��e giren 5520 say�l� yeni Kurumlar Vergisi Kanunu hakk�nda a��klamalar yap�lm��t�r.

S�RKÜLER

Tarih : 27.06.2006
No : 2006/113

KONUSU :

21.06.2006 tarihli ve 26205 say�l� Resmi Gazete’de yay�mlanarak yürürlü�e giren 5520 say�l� yeni Kurumlar Vergisi Kanunu hakk�nda aç�klamalar yap�lm��t�r.

Yeni kurumlar vergisi kanunu 21.06.2006 tarihli ve 26205 say�l� Resmi Gazetede yay�mlanarak yürürlü�e girmi�tir.
Yeni kanun esas itibariyle eski kanundaki hükümleri içermekle birlikte baz� yenilikler de getirmi�tir.

Kurumlar Vergisi Oran� 20% ye Dü�ürüldü
Kurumlar vergisi oran� %20’ye indirilmi�tir. %20 Kurumlar Vergisi oran� 1.1.2006 tarihinden itibaren uygulanacakt�r.
Buna paralel olarak Kurumlar�n geçici vergi oran� da %20 olarak belirlenmi�tir. Ancak Bakanlar Kurulu geçici vergi oran�n� 5 puana kadar indirmeye veya tekrar kanuni seviyesine kadar getirmeye yetkilidir.
Bilindi�i gibi 2006 y�l� 1.dönem geçici kurumlar vergisi %30 oran�ndan ödenmi�ti. Bu verginin %20 oran�na göre fazla olan k�sm� 2.dönem geçici vergisinden mahsup edilecektir.
Ayr�ca, kurumlar�n elde etmi� oldu�u gelirler üzerinden yap�lacak vergi tevkifat�nda genel oran %15 olarak öngörülmü�tür. Bakanlar kurulu bu oranlar� (0)’a kadar indirilebilecektir.
 Kurumlar Vergisi Beyannamesi
Kurumlar vergisi beyannemesi 1-25 Nisan tarihleri aras�nda verilecek, beyan edilen vergi ise ayn� ay�n sonuna kadar ödenecektir.
 Gayrimenkul ve ��tirak Hisseleri Sat�� Kazanc� �stisnas�nda Yeni Kurallar Getirildi
Kurumlar�n ötedenberi uygulaya geldi�i “gayrimenkul ve i�tirak hisseleri sat�� kazançlar�” istisnas� 5% vergiye tabi tutulacak. Eski uygulamada sermayeye ekleme �art�yla bu kazançlar�n tamam� vergiden istisna tutuluyordu. Yeni düzenlemede “sermayeye ekleme �art�” da kald�r�ld�.
Buna göre; kurumlar�n en az 2 y�l süreyle aktiflerinde yer alan ta��nmazlar ve i�tirak hisseleri ile kurucu senetleri ve intifa senetlerinin sat��ndan do�an kazançlar�n�n
- %75’i kurumlar vergisinden istisna olacak. Geriye kalan 25% lik k�s�m ise 20% kurumlar vergisine tabi olacak, böylece sat�� kazanc� üzerinden 5% vergi verilmi� olacak.
- �stisna için “sermayeye ekleme” �art� kald�r�ld�.
- Kazanc�n 5 y�l i�letmede tutma ko�ulu devam ediyor.
- Sat�� bedeli, sat��n yap�ld�� y�l� izleyen ikinci takvim y�l�n�n sonuna kadar tahsil edilecek.
- Bankalara ili�kin borçlar�n tasfiyesinde sat��tan do�an kazançlar�n da %75’i Kurumlar Vergisi’nden istisna tutulacak.
- Madde yay�m� tarihinde (21.06.2006) yürürlü�e girdi. Önceki sat��lar de�i�meden önceki hükümlere tabi olacakt�r.
 Kurucu ve �ntifa Senetleri Konusuna Aç�kl�k Getirildi
Kurucu ve intifa senetlerinin” i�tirak kazançlar�” istisnas� ile “sat�� kazanc�” istisnas�ndan yararland�r�lmas� konusu aç�k hale getirildi.
Buna göre; bu hisselerden elde edilen kar paylar� ile bu hisselerin sat��ndan elde edilen kazanç bir önceki bölümdeki ko�ullar çerçevesinde kurumlar vergisinden istisna edilmektedir.
 Yurt D�� irketlerden Al�nan Kar Paylar�ndaki ��tirak Kazanc� �stisnas�
Yurt d�� i�tiraklerden gelen temettülerin vergiden istisna tutulmas�yla ilgili �artlar hafifletildi.
- En az 2 y�ll�k i�tirak süresi 1 y�la indirildi.
- Vergi yükü %15’e indirildi. (Banka ve finans kurulu�lar� için %20)
-.��tirak oran� %25’den %10’a indirildi.
Buna göre, en az bir y�ldan beri yurt d��nda kurulu bir �irket hissesine en az 10% oran�nda sahip olan kurumlar vergisi mükellefleri bu �irketlerden elde ettikleri kar paylar�n�n vergi yükünün 15% olmas� �art�yla Türkiye’de ayr�ca bir vergi ödemeyecekler. Bunun için bu �artlar� ta��yan kazanc�n, Kurumlar Vergisi beyan dönemi sonuna kadar Türkiye’ye getirilmesi gerekmekte.
 Alt�n ve K�ymetli Maden Fonlar� Portföy ��letmecili�i Kazanç �stisnas� Kapsam�na Al�nd�
Bilindi�i gibi menkul k�ymet yat�r�m fonlar� ve ortakl�klar�n�n “porföy i�letmecili�i kazançlar�” vergiden istisna tutuluyordu. Bu fonlara ilaveten, portföyü Türkiye’de kurulu Borsalarda i�lem gören; alt�n ve k�ymetli madenlere dayal� yat�r�m fonlar� ve ortakl�klar�n portföy i�letmecili�inden do�an kazançlar� ile konut finansman� fonlar� ile varl�k finansman� fonlar�n�n “porföy i�letmecili�i kazançlar�” da vergiden istisna tutuldu.
Ancak; Kurumlar vergisine tabi olmayacak olan bu kazançlar fon bünyesinde y�ll�k esasta 15% gelir vergisi stopaj�na tabi bulunmaktad�r.

 Kontrol Edilen Yabanc� Kurum Kazanc� Türkiye’de Vergiye Tabi Tutulacak
Bir vergi güvenlik müessesesi olarak getirilen bu yeni düzenleme sonucunda; Tam mükellef kurumlar�n %50’den fazla kontrol ettikleri yurt d�� i�tiraklerinin (Controlled Foreign Company) kazançlar� da��t�ls�n da��t�lmas�n a�a��daki �artlar�n birlikte gerçekle�mesi durumunda Türkiye’de %20 Kurumlar Vergisi’ne tabi tutulacakt�r.
Yurt d��ndaki i�tirakin kazanc�;
- %25’den fazla faiz, kâr pay�, lisans, menkul k�ymet sat�� geliri gibi pasif karakterli gelirden olu�uyorsa ve
- ticari bilanço kâr� üzerinden %10’dan az vergi yükü ta��yorsa,
Türkiye’deki ana orta��n matrah�na hissesi oran�nda dahil edilerek Kurumlar Vergisine tabi tutulacakt�r. Yurt d��nda ödenen vergi Türkiye’de ödenecek vergiden mahsup edilecektir.
Maddenin yürürlük tarihi 01.01.2006 olarak belirlendi.
 Örtülü Sermaye Objektif K�staslara Ba�land�
Y�llardan beri vergi inceleme elemanlar�nca yaz�lan raporlar nedeniyle bu konu mükellefler ile Vergi �daresi aras�ndaki en fazla ihtilafl� konular�n ba��nda geliyordu. Yap�lan düzenleme ile örtülü sermaye kavram� objektif kriterlere ba�land�.
Buna göre; ortaklar ve ortaklarla ili�kili ki�ilerden al�nan borçlar�n herhangi bir tarihte kurumun özsermayesinin üç kat�n� a�mas� durumunda a�an k�s�m örtülü sermaye say�lmaktad�r. �li�kili Banka ve benzeri kredi kurumlar�ndan yap�lan borçlanmalarda ise özsermayenin alt� kat�n� a�an k�s�m örtülü sermaye olarak tarif edildi.
Ortakla ili�kili ki�i orta��n do�rudan veya dolayl� olarak en az %10 oran�nda orta�� oldu�u veya en az bu oranda oy veya kâr pay� hakk�na sahip oldu�u bir kurumu ifade etmektedir. Borç verme oranlar� borç veren ortaklar ve ortaklar�n ili�kide bulundu�u ki�iler için topluca dikkate al�n�r.
Öz sermaye ise Vergi Usul Kanununa göre hesap edilmi� hesap dönemi ba��ndaki öz sermaye olarak belirlenmi�tir.
Örtülü sermaye say�lan ödemeler üzerinden hesaplanan kur fark�, faiz ve benzeri ödemeler borç alan aç�s�ndan gider yaz�lamamaktad�r. ( kanunen kabul edilmeyen gider olmaktad�r). Ayr�ca hem borç veren hem de alan aç�s�ndan bu ödemeler da��t�lm�� kâr pay� say�lmaktad�r. Kâr pay� say�lma bu kazançlar�n %10 stopaja tabi tutulmas� sonucunu do�urmaktad�r.
A�a��da say�lan borçlanmalar ise örtülü sermaye say�lmayacakt�r.
- Gayrinakdi teminatlar kar��l��nda üçüncü ki�ilerden yap�lan borçlanmalar,
- Al�nan kredilerin ayn� �artlarla grup �irketlerine aktar�lan k�s�mlar� ,
- Bankalar�n yapt�� borçlanmalar,
-Finansal Kiralama �irketleri ve faktoring �irketlerinin bankalardan yapt�� borçlanmalar
Maddenin yürürlük tarihi 01.01.2006 olarak belirlendi.
 Transfer Fiyatland�rmas� Yolu �le Da��t�lan Örtülü Kazançlar Vergiye Tabi Tutulacak
Yine y�llardan beri vergi inceleme elemanlar�nca gündeme getirilen örtülü kazanç uygulmas� “transfer fiyatland�rmas�” ad�yla yeniden düzenlendi
Kurumlar�n ili�kili ki�ilerle emsallere uygunluk ilkelerine ayk�r� olarak tespit ettikleri bedel veya fiyat üzerinden mal ve hizmet al�m sat�m� imalat in�aat kiralama ve kiraya verme i�lemlerini yapmas�, ödünç para almas� vermesi, ücret ödemesi örtülü kazanç da��tm� say�l�yor.
Örtülü kazanç öncelikle da��tan �irkette kurumlar vergisine tabi tutuluyor. Ayn� zamanda örtülü kazanç da��t�m�n�n �artlar�n gerçekle�ti�i hesap döneminin son günü itibariyle da��t�lm�� kâr pay� say�l�r ve kâr da��t�m� olarak stopaj suretiyle vergilendirilir. Stopaj oran� %10 olarak belirlenmi�tir.
�li�kili ki�iler, kurumlar�n ortaklar� ortaklar�n ilgili bulundu�u ki�iler ile denetimi veya sermayesi bak�m�ndan kontrol alt�nda buludurdu�u ki�iler olarak tarif edilmektedir.
Maddenin yürürlük tarihi 01.01.2007 olarak belirlendi.
 Off-Shore’ da Bulunan Ki�ilere Yap�lan Ödemelere Stopaj Getirildi
Kurumlar vergisi matrah�n� azaltmak amac�yla yurt d��na yap�lan ödemelere 30% vergi getirilmi�tir. Böylece yurt d�� fatura getirerek vergiden kaç�nma önlenmi� olacakt�r.
Buna göre; Bakanlar kurulunca ilan edilecek ülke ve bölgelerde (genellikle Off-Shore’lar) bulunan ki�ilerle yap�lacak tüm i�lemler stopaj kapsam�na al�nacakt�r. Stopaj Oran� %30 olarak belirlenmi�tir.
Ancak, Off-Shore’da bulunan finans kurulu�lar�ndan temin edilen borçlanmalar dolay�s�yla yap�lan anapara faiz kâr pay� ödemeleri ile sigorta ve reasürans ödemeleri üzerinden ise stopaj yap�lmayacakt�r.
Bakanlar Kurulunun sözkonusu ülkeleri ilan�ndan sonra uygulama ba�layacakt�r.
 Sigorta �irketleri ile ilgili olarak a�a��daki düzenlemeler yap�lm��t�r

Gerçekle�mi� Ancak Rapor Edilmemi� Hasar Bedelleri ( IBNR):

Tahakkuk etmi� ve hesaben tespit edilmi� hasarlar�n (=Muallak hasarlar) yan�s�ra henüz rapor edilmemi� hasar ve tazminat bedelleri de tahmini de�erleri üzerinden masraf yaz�labilecektir.( Eski uygulamada bu imkan muktezaya dayan�larak ve Kurumlar Vergisi beyannamesine kadar rapor edilmek �art�yla uygulan�yor idi.)

Deprem Hasar Kar��l��:

Sigorta murakabe kanununa göre ayr�lan deprem kar��l�� gider yaz�labilecek. Eski uygulamada deprem hasar kar��l��n�n kazan�lmam�� prim kar��l��na ( cari muhataralar ihtiyat�) isabet eden k�sm� gider yaz�labiliyordu.

Vergi Mahsuplar�:

Hayat sigorta �irketlerinde matematik kar��l�klar�n yat�r�ma yönlendirilmesinden elde edilen kazanç ve iratlar üzerinden (mevduat faizi, repo gibi) kayna��nda yap�lan kesintilerin beyanname üzerinden hesaplanan kurumlar vergisinden mahsup edilebilmesi hususu kanun hükmüne ba�land�. Eski uygulamada bu konuda ihtilaflar bulunuyordu.

Kazan�lmam�� Prim Kar��l��:

Kazan�lmam�� prim kar��l�klar� tespit edilirken reasürör pay� da ayn� esaslara göre hesaplanacakt�r.

Sayg�lar�m�zla,