Sirküler

30 ARALIK 2006 TAR�H ve 26392 SAYILI RESM� GAZETEDE T�RK PARASI KIYMET�N� KORUMA HAKKINDA 32 SAYILI KARARDA DE��KL�K YAPILMASINA DA�R KARAR

S�RKÜLER: 11.01.2007
SAYI: 2007/15

Konusu: 30 ARALIK 2006 TAR�H ve 26392 SAYILI RESM� GAZETEDE TÜRK PARASI KIYMET�N� KORUMA HAKKINDA 32 SAYILI KARARDA DE��KL�K YAPILMASINA DA�R KARAR

Türkiye’de ve d��ar�da yerle�ik gerçek ki�ilerin, bankalar arac�l��yla ki�isel sermaye hareketlerine ili�kin yurt d��ndan yurt içine ve yurt içinden yurt d��na yapacaklar� transferler serbest olacak. Ki�isel sermaye hareketlerinin kapsam� ise Hazine’den sorumlu devlet bakanl��nca belirlenecek. Bakanlar Kurulunun, Türk Paras� K�ymetini Koruma Hakk�ndaki 32 say�l� Karar�nda de�i�iklik yap�ld�. Hazine Müste�arl��n�n hükümlerini yürüttü�ü de�i�iklik karar�, Resmi Gazete’nin dünkü say�s�nda yay�mlanarak yürürlü�e girdi. Yap�lan de�i�iklikle, Türkiye’de yerle�ik ki�ilerin tarifi 32 say�l� kararda yeniden yap�ld�. Buna göre, yerle�mek niyetiyle bir takvim y�l� içinde Türkiye’de devaml� olarak 6 aydan fazla oturanlar, “Türkiye’de Yerle�ik Ki�i” kapsam�ndan ç�kar�ld�. Böylece, yurt d��nda i�çi, serbest meslek ve müstakil i� sahibi Türk vatanda�lar� dahil Türkiye’de kanuni yerle�im yeri bulunan gerçek ve tüzel ki�iler, Türkiye’de yerle�ik ki�i say�lmaya devam edecek. D��ar�da yerle�ik ki�ilerin; döviz al�m ve sat�m� yapabilece�i kurulu�lar içine arac� kurumlar da eklendi. Böylece, bu ki�iler, bankalar, yetkili müesseseler, PTT, k�ymetli maden arac� kurulu�lar�n�n yan� s�ra arac� kurumlar yoluyla da döviz al�m ve sat�m� yapabilecekler. Arac� kurumlar�n sadece sermaye piyasas� faaliyetlerinin gerçekle�tirilmesiyle s�n�rl� olmak kayd�yla, sadece hesap sahibi mü�terileriyle döviz al�m sat�m� yapabilmelerine imkan sa�land�. Bankalar, PTT, yetkili müesseseler, k�ymetli maden arac� kurulu�lar� döviz mevcutlar�n�, Bakanl�kça belirlenecek oran ve esaslar çerçevesinde Merkez Bankas�’na devredebiliyorlard�. Bu kapsama arac� kurumlar da dahil edildi.

5 milyon dolar s�n�r� kald�r�ld�

Yabanc� yat�r�mc�lar taraf�ndan Türkiye’ye yap�lacak do�rudan yat�r�mlar, 4875 say�l� Do�rudan Yabanc� Yat�r�mlar Kanunu ve buna ba�l� olarak olu�turulan mevzuat çerçevesinde gerçekle�tirilecek. Yabanc� yat�r�mc�lar�n Türkiye’deki faaliyet ve i�lemlerinden do�an net kâr, temettü, sat��, tasfiye ve tazminat bedelleri, lisans, yönetim ve benzeri anla�malar kar��l��nda ödenecek mebla�lar, bankalar arac�l��yla yurt d��na serbestçe transfer edilebilecek. 6326 say�l� Petrol Kanununa göre Türkiye’de faaliyette bulunma ve transfer talepleri, bu Kanun ve ilgili mevzuat hükümlerine tabi olacak. Bu arada, Türkiye’de yerle�ik ki�ilerin, yurt d��nda yat�r�m yapmak veya ticari faaliyette bulunmak amac�yla �irket kurmalar�, ortakl��a kat�lmalar� ve �ube açmalar� için, nakdi sermayeyi bankalar arac�l��yla, ayni sermayeyi ise gümrük mevzuat� hükümleri çerçevesinde ihraç etmeleri serbestli�indeki 5 milyon dolarl�k ihraç etme s�n�r� kald�r�ld�.

Ki�isel sermaye hareketleri
Ki�isel sermaye hareketlerine ili�kin yap�lan de�i�iklikle, Türkiye’de ve d��ar�da yerle�ik gerçek ki�ilerin, bankalar arac�l��yla ki�isel sermaye hareketlerine ili�kin yurt d��ndan yurt içine ve yurt içinden yurt d��na yapacaklar� transferler serbest olacak. Ki�isel sermaye hareketlerinin kapsam� ise Bakanl�kça belirlenecek. Ki�isel sermaye hareketlerine ili�kin transferlere arac�l�k eden bankalar, bu karar�n gerektirdi�i usuller çerçevesinde gerekli bildirimleri yapmakla yükümlü olacaklar. Göçmen ve mültecilerin, �skan kanunu ve Gümrük mevzuat� d��ndaki ithal talepleri bakanl�kça sonuçland�r�lacak. Ayn� karar�n, bankalar ve arac� kurumlar�n, menkul k�ymetlere ili�kin yapt�klar� i�lemlere ili�kin 3’er ayl�k dönemler halinde Müste�arl��a bilgi verme zorunluluklar�n� içeren hüküm yürürlükten kald�r�ld�. D��ar�da yerle�ik ki�ilerin Türkiye’deki gayrimenkul ve gayrimenkule müteferri ayni haklar� iktisab� ve sat�� ile ilgili i�lemler Tapu ve Kadastro Genel Müdürlü�ü ile bankalarca üç er ayl�k dönemler itibar�yla dönemi izleyen 30 gün içinde Hazine Müste�arl��na bildirilmesi zorunlulu�u kald�r�ld�. Türkiye’de yerle�ik ki�ilerce yurt d��nda gayrimenkul ve gayrimenkule ba�l� ayni haklar�n sat�n al�nmas� amac�yla bankalar vas�tas�yla yurt d��na döviz ve Türk paras� transfer ettirilmesi serbesttir. Yurt içinde veya yurt d��nda faaliyette bulunan kredi kurulu�lar�nca yabanc� para üzerinden veya yabanc� para ölçüsü ile verilen kredileri güvence alt�na almak için yabanc� para üzerinden ta��nmaz rehni (gemi ipote�i dahil) kurulmas� serbest k�l�nd�.

Di�er de�i�iklikler;

Bakanl�k, bu karar�n tatbikat�n� temin etmek ve Türk paras�n�n k�ymetini korumak maksad�yla lüzumlu görece�i her türlü tedbiri almaya, kararda öngörülen haller d��nda kalan özel durumlar� inceleyip sonuçland�rmaya, hakl� ve mücbir sebeplerin varl�� halinde döviz getirme sürelerini uzatmaya ve döviz getirme zorunlulu�unu k�smen veya tamamen kald�rmaya, bu kararda öngörülen miktarlar� de�i�tirmeye ve miktar belirlemeye yetkili hale getirildi. Hazine Müste�arl��, bu karar�n uygulamas�yla ilgili olarak her türlü bilgi ve belgeyi, belirleyece�i �ekil ve süreler içerisinde gerçek ve tüzel ki�ilerden istemeye yetkili k�l�nd�.
Kambiyo mevzuat�na olan ayk�r�l�klar� ya da bu kararda belirtilen yükümlülükleri yerine getirmedi�i tespit edilen ve dövize ili�kin i�lemlere arac�l�k etme yetkisi bakanl�kça k�smen veya tamamen kald�r�labilecek kurulu�lara arac� kurumlar da eklendi. Döviz al�m sat�m belgeleriyle Türk paras� transfer belgeleri düzenlenecek ve bu belgelerle ilgili usul ve esaslar� Merkez Bankas�nca belirlenecek kurulu�lar içine arac� kurumlar da dahil edildi.

Sayg�lar�m�zla,

Murat ER��T�

YMM,Mba

30 Aral�k 2006 Tarihli ve 26392 Say�l� Resmî Gazete

TÜRK PARASI KIYMET�N� KORUMA HAKKINDA 32 SAYILI KARARDA
DE��KL�K YAPILMASINA DA�R KARAR

MADDE 1 – 7/8/1989 tarihli ve 89/14391 say�l� Kararnamenin eki Türk Paras� K�ymetini Koruma Hakk�nda 32 say�l� Karar�n 2 nci maddesinin (b) bendi a�a��daki �ekilde de�i�tirilmi�, (u) bendinden sonra gelmek üzere a�a��daki (v) bendi eklenmi�tir.
“b) Türkiye’de yerle�ik ki�iler: Yurtd��nda i�çi, serbest meslek ve müstakil i� sahibi Türk vatanda�lar� dahil Türkiye’de kanuni yerle�im yeri bulunan gerçek ve tüzel ki�ileri,”
“v) Arac� kurum: Sermaye piyasas� mevzuat� çerçevesinde arac�l�k faaliyetinde bulunmak üzere Sermaye Piyasas� Kurulu’ndan yetki belgesi alm�� kurumlar�,”
MADDE 2 – Ayn� Karar�n 4 üncü maddesinin (d) bendi a�a��daki �ekilde de�i�tirilmi�tir.
“d) D��ar�da yerle�ik ki�iler; bankalar, yetkili müesseseler, PTT, k�ymetli maden arac� kurulu�lar� ve arac� kurumlarla döviz al�m ve sat�m� yapabilirler.”
MADDE 3 – Ayn� Karar�n 6 nc� maddesinin (a) bendine (v) alt bendinden sonra gelmek üzere a�a��daki (vi) alt bendi eklenmi� ve (b) bendi a�a��daki �ekilde de�i�tirilmi�tir.
“vi) Arac� kurumlar sadece sermaye piyasas� faaliyetlerinin gerçekle�tirilmesiyle s�n�rl� olmak kayd�yla sadece hesap sahibi mü�terileri ile döviz al�m sat�m� yapabilirler.”
“b) Bankalar, PTT, yetkili müesseseler, k�ymetli maden arac� kurulu�lar� ve arac� kurumlar döviz mevcutlar�n�, Bakanl�kça belirlenecek oran ve esaslar çerçevesinde Merkez Bankas�na devrederler.”
MADDE 4 – Ayn� Karar�n 12 nci maddesi a�a��daki �ekilde de�i�tirilmi�tir.
“MADDE 12 – (1) Yabanc� yat�r�mc�lar taraf�ndan Türkiye’ye yap�lacak do�rudan yat�r�mlar 4875 say�l� Do�rudan Yabanc� Yat�r�mlar Kanunu ve buna ba�l� olarak olu�turulan mevzuat çerçevesinde gerçekle�tirilir.
(2) Yabanc� yat�r�mc�lar�n Türkiye’deki faaliyet ve i�lemlerinden do�an net kâr, temettü, sat��, tasfiye ve tazminat bedelleri, lisans, yönetim ve benzeri anla�malar kar��l��nda ödenecek mebla�lar bankalar arac�l��yla yurt d��na serbestçe transfer edilebilir.
(3) 6326 say�l� Petrol Kanununa göre Türkiye’de faaliyette bulunma ve transfer talepleri, bu Kanun ve ilgili mevzuat hükümlerine tabidir.”
MADDE 5 – Ayn� Karar�n 13 üncü maddesinin (1) numaral� f�kras� a�a��daki �ekilde de�i�tirilmi�tir.
“(1) Türkiye’de yerle�ik ki�ilerin, yurt d��nda yat�r�m yapmak veya ticari faaliyette bulunmak amac�yla �irket kurmalar�, ortakl��a kat�lmalar� ve �ube açmalar� için, nakdi sermayeyi bankalar arac�l��yla, ayni sermayeyi ise gümrük mevzuat� hükümleri çerçevesinde ihraç etmeleri serbesttir.”
MADDE 6 – Ayn� Karar�n 14 üncü maddesi ba�l�� ile birlikte a�a��daki �ekilde de�i�tirilmi�tir.
“Ki�isel sermaye hareketleri
MADDE 14 – (1) Türkiye’de ve d��ar�da yerle�ik gerçek ki�ilerin, bankalar arac�l��yla ki�isel sermaye hareketlerine ili�kin yurtd��ndan yurtiçine ve yurtiçinden yurtd��na yapacaklar� transferler serbesttir. Ki�isel sermaye hareketlerinin kapsam� Bakanl�kça belirlenir.
(2) Ki�isel sermaye hareketlerine ili�kin transferlere arac�l�k eden bankalar bu Karar�n 3 üncü maddesinin (c) bendi ve 4 üncü maddesinin (e) bendinde belirtildi�i �ekilde gerekli bildirimleri yapmakla yükümlüdür.
(3) Göçmen ve mültecilerin, �skan Kanunu ve gümrük mevzuat� d��ndaki ithal talepleri Bakanl�kça sonuçland�r�l�r.”
MADDE 7 – Ayn� Karar�n 15 inci maddesinin (e) bendi yürürlükten kald�r�lm��t�r.
MADDE 8 – Ayn� Karar�n 16 nc� maddesi a�a��daki �ekilde de�i�tirilmi�tir.
“MADDE 16 – (1) D��ar�da yerle�ik ki�ilerin Türkiye’de sat�n ald�klar� veya sahip olduklar� gayrimenkul ve gayrimenkule ba�l� ayni haklar�n gelirleri ve sat�� bedellerinin bankalar vas�tas�yla transfer ettirilmesi serbesttir.
(2) Türkiye’de yerle�ik ki�ilerce yurtd��nda gayrimenkul ve gayrimenkule ba�l� ayni haklar�n sat�n al�nmas� amac�yla bankalar vas�tas�yla yurtd��na döviz ve Türk paras� transfer ettirilmesi serbesttir.”
MADDE 9 – Ayn� Karar�n 18 inci maddesinin üçüncü f�kras� a�a��daki �ekilde de�i�tirilmi�tir.
“Yurtiçinde veya yurtd��nda faaliyette bulunan kredi kurulu�lar�nca yabanc� para üzerinden veya yabanc� para ölçüsü ile verilen kredileri güvence alt�na almak için yabanc� para üzerinden ta��nmaz rehni (gemi ipote�i dahil) kurulmas� serbesttir.”
MADDE 10 – Ayn� Karar�n 20 nci maddesi a�a��daki �ekilde de�i�tirilmi�tir.
“MADDE 20 – (1) Bakanl�k bu Karar�n tatbikat�n� temin etmek ve Türk paras�n�n k�ymetini korumak maksad�yla lüzumlu görece�i her türlü tedbiri almaya, Kararda öngörülen haller d��nda kalan özel durumlar� inceleyip sonuçland�rmaya, hakl� ve mücbir sebeplerin varl�� halinde döviz getirme sürelerini uzatmaya ve döviz getirme zorunlulu�unu k�smen veya tamamen kald�rmaya, bu Kararda öngörülen miktarlar� de�i�tirmeye ve miktar belirlemeye yetkilidir.
(2) Müste�arl�k bu Karar�n uygulamas� ile ilgili olarak her türlü bilgi ve belgeyi, belirleyece�i �ekil ve süreler içerisinde gerçek ve tüzel ki�ilerden istemeye yetkilidir.”
MADDE 11 – Ayn� Karar�n 21 inci maddesinin dördüncü f�kras� a�a��daki �ekilde de�i�tirilmi�tir.
“Kambiyo mevzuat�na olan ayk�r�l�klar� ya da bu Kararda belirtilen yükümlülükleri yerine getirmedi�i tespit edilen bankalar, yetkili müesseseler, PTT, k�ymetli maden arac� kurulu�lar� ve arac� kurumlar�n dövize ili�kin i�lemlere arac�l�k etme yetkisi Bakanl�kça k�smen veya tamamen kald�r�labilir.”
MADDE 12 – Ayn� Karar�n 23 üncü maddesi, ba�l�� ile birlikte a�a��daki �ekilde de�i�tirilmi�tir.
“Döviz al�m ve sat�m belgeleri ile Türk paras� transfer belgeleri
MADDE 23 – (1) Bu Karara ili�kin i�lemlerde bankalar, yetkili müesseseler, PTT, k�ymetli maden arac� kurulu�lar� ve arac� kurumlar taraf�ndan döviz al�m sat�m belgeleri ile Türk paras� transfer belgeleri düzenlenir ve bu belgelerle ilgili usul ve esaslar Merkez Bankas�nca belirlenir.”
MADDE 13 – Bu Karar yay�m� tarihinde yürürlü�e girer.
MADDE 14 – Bu Karar� Hazine Müste�arl��n�n ba�l� oldu�u Bakan yürütür.